UAC yn noddi Medal Ryddiaith yr Eisteddfod

Noddir Medal Ryddiaith yr Eisteddfod Genedlaethol eleni a’r £750 o wobr ariannol gan gangen Sir Gaerfyrddin o Undeb Amaethwyr Cymru.  Cyflwynir y fedal am gyfrol o ryddiaith greadigol heb fod dros 40,000 o eiriau ar ddydd Mercher Awst 6 am 4yp yn yr Eisteddfod yn Llanelli (Awst 2-9).

“Mae’n anrhydedd i ni noddi’r fedal ryddiaith eleni a fydd yn cael ei chyflwyno yn ystod un o seremonïau’r Orsedd, pan fydd yr Archdderwydd yn arwain y seremoni ar lwyfan y pafiliwn, sy’n boblogaidd iawn ymhlith Eisteddfodwyr,” dywedodd David Waters, Swyddog Gweithredol Sirol Cangen Sir Gaerfyrddin.

“Rydym hefyd yn edrych ymlaen at gynnal ystod eang o weithgareddau ar stondin UAC yn yr Eisteddfod eleni a hefyd i groesawu aelodau’r undeb, y rhai hynny sydd ddim yn aelodau a ffrindiau am baned o de a sgwrs,” ychwanegodd Mr Waters.

[caption id="attachment_2989" align="aligncenter" width="1024"]O’r chwith, David Waters a Brian Richards, Cadeirydd Cangen Sir Gaerfyrddin o UAC yn cyflwyno’r Fedal Ryddiaith a £750 o wobr ariannol i Gadeirydd Pwyllgor Gwaith Eisteddfod Sir Gâr Gethin Thomas. O’r chwith, David Waters a Brian Richards, Cadeirydd Cangen Sir Gaerfyrddin o UAC yn cyflwyno’r Fedal Ryddiaith a £750 o wobr ariannol i Gadeirydd Pwyllgor Gwaith Eisteddfod Sir Gâr Gethin Thomas.[/caption]

  • Created on .

Cynrychiolwyr UAC yn clywed bod rhaid i siaradwyr Cymraeg chwarae mwy o ran yn yr economi

Pwysleisiodd prif weithredwr y cwmni datblygu economaidd Menter a Busnes frwdfrydedd y sefydliad i annog siaradwyr Cymraeg i chwarae mwy o ran yn yr economi mewn cyfarfod o bwyllgor dwyieithrwydd a chyhoeddusrwydd Undeb Amaethwyr Cymru.

Wrth esbonio gwaith a strwythur y sefydliad yn Aberystwyth, dywedodd Alun Jones wrth aelodau’r pwyllgor ei bod nhw ond yn hysbysebu swyddi gwag yn y Gymraeg mewn rhannau gorllewinol o Gymru a bod y gallu i siarad Cymraeg yn angenrheidiol ar gyfer y mwyafrif o’r swyddi o fewn y cwmni.

Pwysleisiodd ymroddiad y cwmni i ddiogelu’r iaith Gymraeg drwy hyfforddi ei staff i weithredu yn hollol ddwyieithog ac i ddarparu hyfforddiant ychwanegol i’r aelodau hynny o staff sydd angen gwella eu gallu i siarad Cymraeg.

Dywedodd bod staff dwyieithog yn cynnig mantais gystadleuol i’r cwmni wrth gystadlu am dendrau a chytundebau.

Ar brydiau mae’n anodd recriwtio staff dwyieithog, ond mae’r cwmni yn ceisio sicrhau fod cleientiaid yn cael gwasanaeth yn yr iaith o’u dewis, trwy alw ar staff o siroedd cyfagos pe bai angen, ychwanegodd Mr Jones.

Cafodd cynrychiolydd Sir Gaerfyrddin Mansel Charles o Sarngelli, Llanegwad ei ail-ethol fel cadeirydd y pwyllgor a cafodd cynrychiolydd Ynys Môn Tegwyn Jones o Hafod, Llanfairpwll ei ethol fel is-gadeirydd.

[caption id="attachment_2920" align="aligncenter" width="672"]YMRODDIAD I’R IAITH GYMRAEG: O’r chwith, Tegwyn Jones, Alun Jones a Mansel Charles YMRODDIAD I’R IAITH GYMRAEG: O’r chwith, Tegwyn Jones, Alun Jones a Mansel Charles[/caption]

  • Created on .

UAC yn croesawi Prif Weinidog i stondin Eisteddfod yr Urdd

Cafodd Cangen Meironnydd o Undeb Amaethwyr Cymru wythnos lwyddianus dros ben yn ei safle ar faes Eisteddfod yr Urdd yn Y Bala gyda llawer iawn o weithgarwch a digwyddiadau wedi eu trefnu.

Ymysg y nifer fawr o ymwelwyr oedd Prif Weinidog Cymru Carwyn Jones, gweler (ail o’r dde) gyda (o’r chwith) cadeirydd cangen Penllyn o’r undeb Dylan Davies, is-gadeirydd y gangen sirol Euros Puw a Llywydd Cenedlaethol Emyr Jones.

“Cafwyd cyfle i drafod materion cyfredol yn y diwydiant amaeth ym Meirionnydd, ac mor bwysig yw bod yn rhan o’r Undeb Ewropeaidd,” meddai swyddog sirol UAC Meirionnydd Huw Jones.

“Trafodwyd hefyd cymaint y mae amaethyddiaeth yn ei gyfrannu i’r economi weledig - i barhad yr iaith a’r diwylliant Cymraeg, a bod y sir yn falch iawn o groesawu’r Eisteddfod.”

[caption id="attachment_2915" align="aligncenter" width="1024"]Ymysg y nifer fawr o ymwelwyr oedd Prif Weinidog Cymru Carwyn Jones, gweler (ail o’r dde) gyda (o’r chwith) cadeirydd cangen Penllyn o’r undeb Dylan Davies, is-gadeirydd y gangen sirol Euros Puw a Llywydd Cenedlaethol Emyr Jones.  Ymysg y nifer fawr o ymwelwyr oedd Prif Weinidog Cymru Carwyn Jones, gweler (ail o’r dde) gyda (o’r chwith) cadeirydd cangen Penllyn o’r undeb Dylan Davies, is-gadeirydd y gangen sirol Euros Puw a Llywydd Cenedlaethol Emyr Jones.[/caption]

  • Created on .

Wythnos Llawn Gweithgarwch ar Stondin Undeb Amaethwyr Cymru yn Eisteddfod yr Urdd

Mae Cangen Meirionnydd o’r Undeb wedi bod yn brysur yn paratoi cyfres o ddigwyddiadau ar gyfer stondin UAC ar faes Eisteddfod yr Urdd yn Y Bala wythnos nesaf, Mai 26 – 31.

Dyma un o Wyliau Ieuenctid mwyaf Ewrop, ac mae UAC wedi llogi stondin 3 uned ar gyfer y digwyddiad blynyddol poblogaidd yma, a thrwy gydol yr wythnos gall aelodau ac ymwelwyr I’r Eisteddfod alw am baned o de neu goffi a lluniaeth ysgafn.

Mae Merched yr Undeb drwy Feirionnydd wedi cytuno’n garedig i fod yn rhan o’r trefniadau, ac mae’r Gangen Sirol yn ddiolchgar dros ben am eu cymorth a’u cydweithrediad parod  yn ol Swyddog Sirol Meirionnydd, Huw Jones.

“Un o uchafbwyntiau’r wythnos yn ddios i’r Undeb fydd y seremoni Coroni ar y Dydd Gwener (Mai 30).  Daeth yr holl gyllid ar gyfer nawddogaeth yr Undeb o’r Goron o gronfa Merched yr Undeb Penllyn ac Edeyrnion yn Meirionnydd, ac mae’r Gangen Sirol yn eithriadol ddiolchgar am y rhodd hael iawn” dywedodd Mr Jones.

Gwnaethpwyd y Goron gan Mari Eluned o Fallwyd ger Dinas Mawddwy, a raddiodd gyda Dosbarth Cyntaf mewn Gemwaith o Brifysgol Loughborough yn 2006, ac ers hynny wedi sefydlu ei busnes ei hun yn cynhyrchu gemwaith arbenigol sy’n cyfuno llechen Gymreig ac arian.

Bydd yn mynychu Stondin UAC Dydd Llun (Mai 26) am 2.00 o’r gloch, ac ar y Dydd Gwener (Mai 31) yn dilyn Seremoni’r Coroni i roi cyflwyniad byr am y thema tu ol y gwaith sydd wedi ei ysbrydoli gan dymor Y Gwanwyn.

Mae un rhan o stondin yr Undeb wedi ei neilltuo drwy gydol yr wythnos ar gyfer gweithgareddau plant fydd yn cynnwys cystadlaethau, a gweithgarwch lliwio.  Bydd yno hefyd sesiwn dweud stori am 1.00 ar y Dydd Llun (Mai 26) gan y nofelydd poblogaidd lleol Haf Llywelyn o Lanuwchllyn, a bydd croeso cynnes i deuluoedd Ifanc.

Digwyddiad arall poblogaidd ar gyfer y Dydd Llun fydd ymweliad gan y chwaraewraig Rygbi Ryngwadol – Elen Evans o Ddinas Mawddwy. “Mae’r teulu yn gefnogwyr brwd o’r Undeb, ac rydym yn falch iawn o’i chysylltiad agos gyda ni” meddai Mr Jones.

“Yn ddios, atyniad poblogaidd drwy gydol yr wythnos fydd arddangosfa eang o hen gelfi ac hen offer gan Mr Aeryn Jones o Langwm.  Mae’n adnabyddus fel crefftwr medrus, yn waliwr a phlygwr gwrych tan gamp.  Cyhoeddodd lyfr yn 2013 “Aeryn Llangwm – Moch Bach mewn Basged Ddillad” a bydd cyfle i brynu’r llyfr ar y stondin.  Mae Aeryn hefyd yn ffigwr cenedlaethol ac yn enillydd Gwobr Goffa Llwyd o’r Bryn yn maes llefaru.

Fel rhan o Arddangosfa’r Undeb ar y Stondin bydd lluniau o aelodau UAC Meirionnydd gan y ffotographydd adnabyddus Chris Clunn o Maentwrog, a gyhoeddodd lyfr ar y pwnc yn 2011 a bydd cyfle pellach i brynu’r llyfr.

Dydd Mercher (Mai 28) bydd yr Heddwas Dewi Evans o Dim Atal Troseddu Heddlu Gogledd Cymru yn bresennol i roi sgwrs am ei waith diweddar yn atal troseddu ac yn rhoi geiriau defnyddiol o gyngor.  Mae Dewi Evans yn un o 3 Swyddog Cyswllt Gwledig gafodd eu penodi fel canlyniad i benderfyniad y Comisiynnydd Heddlu Winston Roddick i gynyddu presenoldeb yr Heddlu yng nghefn gwlad.  Bydd Mr Roddick yn ymweld a stondin yr Undeb dydd Gwener Mai 30.

Ar y Dydd Iau (Mai 29) bydd y cyn Swyddog Ardal UAC – Elfed Roberts yn bresennol yn rhoi arddangosfeydd coginio, a bydd cyfle i ymwelwyr flasu cig oen a chig eidion.  Bydd hefyd yn dangos sut i dorri carcas o oen Cymreig a ddylai ddenu llawer o ddiddordeb.

“Bydd yna arddangosfa o wahannol fathau o Iogwrt wedi eu cynhyrchu gan brand adnabyddus ‘Llaeth y Llan’ o Lansannan – mae gan y sylfaenwyr Gareth a Falmai Roberts gysylltiad agos gyda’r Undeb ac maent yn garedig iawn wedi noddi arddangosfa unwaith yn rhagor” meddai Mr Jones.

“Mae Hufenfa De Arfon o Chwilog hefyd wedi cytuno’n garedig i gyflenwi samplau o’u brand enwog Cawsiau Dragon.  Bydd cyfle yn ystod yr wythnos i flasu y cynnyrch yma”

Bydd aelodau o Dim Llywyddol yr Undeb ynghyd a staff yn bresennol drwy gydol yr wythnos i roi diweddariad ar waith a pholisiau yr Undeb.  Bydd hefyd staff o Adran Gwasanaethau Yswiriant yr Undeb yn bresennol i ddarparu gwybodaeth ac ateb ymholiadau.

[caption id="attachment_2895" align="aligncenter" width="1024"]TROSGLWYDDO’R GORON: Merched yr Undeb Penllyn ac Edeyrnion (o’r chwith) Beryl Jones, Ann Edwards, Alwen Davies,  gwneuthurwraig y goron Mari Eluned ac Olwen Davies yn trosglwyddo’r goron i gadeirydd pwyllgor gwaith yr Eisteddfod Hedd Pugh gyda (i’r chwith pellaf) llywydd UAC Emyr Jones ac (i’r dde pellaf) Huw Jones. TROSGLWYDDO’R GORON: Merched yr Undeb Penllyn ac Edeyrnion (o’r chwith) Beryl Jones, Ann Edwards, Alwen Davies, gwneuthurwraig y goron Mari Eluned ac Olwen Davies yn trosglwyddo’r goron i gadeirydd pwyllgor gwaith yr Eisteddfod Hedd Pugh gyda (i’r chwith pellaf) llywydd UAC Emyr Jones ac (i’r dde pellaf) Huw Jones.[/caption]

  • Created on .

UAC Meirionnydd yn noddi coron drawiadol Eisteddfod yr Urdd

Cyflwynwyd coron drawiadol wedi ei chreu o arian, llechen a gwlân Cymreig gan ferch fferm leol i drefnwyr Eisteddfod Genedlaethol yr Urdd sydd i’w chynnal yn y Bala eleni (Mai 26-31).  Noddwyd y goron gan gangen y sir o Undeb Amaethwyr Cymru.

Yr artist ifanc o Fallwyd, Mari Eluned sydd wedi creu’r goron ac mi fydd yn cael ei chyflwyno i Brif Lenor Urdd Gobaith Cymru yn y pafiliwn am 14.30 ar ddydd Gwener Mai 30.

Dywedodd Swyddog Gweithredol Sirol Cangen UAC Meirionnydd Huw Jones:  “Mae Mari yn artist talentog, ac mae parch mawr i’w gwaith yn lleol ac yn genedlaethol, ac hefyd, wrth gwrs, mae’n ferch fferm leol o Feirionnydd.

“Roeddem yn hapus iawn gyda’r cynlluniau bras a gyflwynwyd i ni ar bapur fisoedd yn ôl, ond dim ond ar ôl gweld y goron wedi ei chwblhau ydym ni yn llawn werthfawrogi pa mor drawiadol ydy hi.”

Ar ôl graddio gyda gradd dosbarth cyntaf mewn gemwaith a gof arian o Brifysgol Loughborough yn 2006, dychwelodd Mari i Gymru i gychwyn busnes ei hun “Mari Eluned” yn cynhyrchu gemwaith unigryw sy’n cyfuno llechen Gymreig gydag arian o’i chartref ym Mallwyd.

Mae’r busnes wedi mynd o nerth i nerth, ac yn 2009 enillodd wobr ‘Crefftwr/Arlunydd Ifanc y Flwyddyn’ yng Ngwobrau Blas a Dawn Gwynedd.

Cafodd y goron ei hysbrydoli gan dymor y gwanwyn, ac wedi ei chreu o arian, aur, llechen Gymreig a defnydd gwyrdd wedi ei wehyddu o wlân Cymreig.

Dywedodd Mari, a gychwynnodd ar y gwaith o greu’r goron ym mis Mawrth: “Cyfres o flagur arian cydgysylltiol sy'n amrywio mewn maint sy'n ffurfio'r goron, ac yn dangos datblygiad cennin pedr o flagur i flodyn.  Mae blaen y goron wedi ei haddurno gyda chennin pedr wedi eu gwneud o lechen, aur ac arian.

Yn ychwanegol mae cyfuchliniau rhai o fynyddoedd Meirionnydd wedi’i ysgrythu i’r arian, tra bod y defnydd o wlân gwyrdd yn cyfleu’r ardal wledig.  Mae botwm o lechen, aur ac arian yn cynrychioli’r copa.

“Gofynnwyd i mi yn ddiweddar gan UAC i greu’r goron ar gyfer Eisteddfod Powys, ond braint llwyr oedd pan gysylltodd yr undeb a mi yngl?n â choron yr Urdd.

 

[caption id="attachment_2858" align="aligncenter" width="700"]Coron Eisteddfod yr Urdd Coron Eisteddfod yr Urdd[/caption]

[caption id="attachment_2859" align="aligncenter" width="1024"](o’r chwith) llywydd UAC Emyr Jones, cadeirydd pwyllgor gweithredol yr eisteddfod Hedd Pugh, Mari Eluned a Huw Jones. (o’r chwith) llywydd UAC Emyr Jones, cadeirydd pwyllgor gweithredol yr eisteddfod Hedd Pugh, Mari Eluned a Huw Jones.[/caption]

  • Created on .

Ffermwyr Ceredigion yn treialu ymgyrch sgrinio’r coluddyn y GIG

Cafodd cymuned ffermio Ceredigion ei dewis i fod yn rhan o brosiect peilot i roi gwybod i bobl am ganser y coluddyn a sgrinio’r coluddyn.

Mae ffermwyr, eu teuluoedd a’u gweithwyr yn cael eu hannog i fod yn ymwybodol o symptomau canser y coluddyn, ac i fanteisio ar y prawf sgrinio sydd ar gael am ddim i bobl sy’n 60 oed neu’n h?n.

Mae’r ymgyrch codi ymwybyddiaeth yn dod yn sgil partneriaeth unigryw rhwng Is-adran Sgrinio Iechyd Cyhoeddus Cymru, ac Undeb Amaethwyr Cymru (UAC).

Mae UAC wedi cytuno i helpu i godi ymwybyddiaeth o raglen sgrinio’r coluddyn y Gwasanaeth Iechyd, fel rhan o broject peilot gydag Adran Ymgysylltu â Sgrinio Iechyd Cyhoeddus Cymru. Os bydd y prosiect yn llwyddiant, bydd yn cael ei ymestyn i gynnwys rhannau eraill o Gymru.

Bydd y prosiect peilot yn cynnwys cyflwyniad ar sgrinio’r coluddyn yng nghyfarfod cangen Ceredigion o’r undeb yn Aberaeron ar 10 Ebrill. Bydd croeso i deuluoedd a gweithwyr fferm sy’n awyddus i ddysgu mwy am ganser y coluddyn a sgrinio’r coluddyn i ddod i’r cyfarfod yma.

Ar ôl y cyfarfod, bydd pob aelod o gangen Ceredigion o UAC yn cael gwybodaeth am sgrinio’r coluddyn gyda’r rhifyn nesaf o gylchlythyr y sir. Bydd stondinau gwybodaeth hefyd yn amryw o’r marchnadoedd a’r sioeau amaethyddol sydd i’w cynnal ar hyd a lled y sir.

Dywedodd Alison Clement, un o arbenigwyr Iechyd Cyhoeddus Cymru ar Ymgysylltu â Sgrinio: “Rydym yn hynod o falch fod Undeb Amaethwyr Cymru’n ein helpu i roi gwybodaeth am ganser y coluddyn a’r rhaglen sgrinio i’r ffermwyr eu hunain, i’w teuluoedd a’u gweithwyr hefyd.

“Mae sgrinio’r coluddyn yn lleihau’r risg o farw o ganser y coluddyn, ac mae’r prawf ar gael bob dwy flynedd i ddynion a merched sydd rhwng 60 a 74 oed. Rydym yn anfon pecyn y prawf i gartrefi pobl, ac nid oes angen i unrhyw un deithio i ysbyty neu i feddygfa’r meddyg teulu.

“Roedd nifer y bobl a fanteisiodd ar y cyfle i gael prawf sgrinio’r coluddyn wedi gostwng yn ystod blynyddoedd cyntaf y rhaglen, ond mae’r niferoedd yn codi eto. Er bod hyn yn galonogol iawn, mae llawer o bobl o hyd ddim yn manteisio ar y cyfle i gael prawf sgrinio.”

Ychwanegodd: “Er bod canser y coluddyn yn fwy cyffredin mewn pobl h?n, mae’n gallu effeithio ar bobl o bob oed. Mae’n bwysig, felly, fod pobl yn gallu adnabod symptomau canser y coluddyn, ac yn gwybod sut mae lleihau’r risg.”

Dywedodd Emyr Jones, llywydd Undeb Amaethwyr Cymru, fod yr undeb yn awyddus i weithio gydag Iechyd Cyhoeddus Cymru yn y dasg o wneud aelodau’r gymuned ffermio’n fwy ymwybodol o bwysigrwydd profion sgrinio’r coluddyn.

Dywedodd, "Mae rhwystrau’n gysylltiedig â byw yng nghefn gwlad o ran rhoi blaenoriaeth i ofal iechyd. Ymhlith y rhwystrau mae’r ffaith fod ffermydd yn ynysig; ymrwymiadau ffermwyr yn ystod y tymhorau wyna a chynaeafu; diffyg systemau cymorth os nad oes gan ffermwr deulu, cymdogion neu gymuned; ffermwyr yn rhoi blaenoriaeth i iechyd a lles eu hanifeiliaid; a chysylltiadau cludiant gwael i hwyluso’r broses o ddod i gael profion sgrinio neu gadw apwyntiadau meddygol eraill.

"Nod y project a’r bartneriaeth yw helpu i annog ffermwyr, eu teuluoedd, eu gweithwyr a’r gymuned ffermio ehangach i gymryd rhan reolaidd yn y rhaglen sgrinio.”

Ychwanegodd Mr Jones: "Bydd y project yn canolbwyntio yn y lle cyntaf ar sgrinio’r coluddyn. Ond, os bydd yn llwyddiant, efallai byddwn yn rhoi pecyn tebyg ar waith ar gyfer y rhaglenni sgrinio eraill fel sgrinio am ymlediadau aortig abdomenol, sgrinio’r fron a sgrinio gwddf y groth.”

  • Created on .

Cysylltwch â ni

Undeb Amaethwyr Cymru
Llys Amaeth
Plas Gogerddan
Aberystwyth
Ceredigion
SY23 3BT

 01970 820820
 Mae'r cyfeiriad e-bost hwn wedi'i warchod rhag robotiaid sbam. Rhaid i chi alluogi JavaScript i'w weld.

Dweud eich dweud

Defnyddiwch y teclyn hyn i ddod o hyd i'ch cynrychiolwyr etholedig lleol, ac yna bydd modd i chi ddewis pwy i anfon neges at drwy e-bost ynglŷn â pam bod #AmaethAmByth

Cod Post