Neges FUW i’r archfarchnadoedd: Rhaid amddiffyn hyfywedd tymor hir ffermydd teuluol yn ystod pandemig

Mae Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) wedi ysgrifennu at archfarchnadoedd y DU a Chonsortiwm Manwerthu Prydain yn gofyn iddynt sicrhau bod hyfywedd tymor hir ffermydd teuluol yn cael ei amddiffyn yn ystod pandemig Covid-19.

Daw'r alwad ar ôl i brisiau wrth gât y fferm gwympo’n ddramatig gan effeithio’n fawr ar gynhyrchwyr da byw a llaeth dros y deng niwrnod diwethaf o ganlyniad i newidiadau ym mhatrymau prynu cwsmeriaid a chau allfeydd y sector gwasanaeth bwyd fel caffis a bwytai.

FUW yn croesawu mesurau brys Llywodraeth Cymru

Mae Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) wedi croesawu ystod o fesurau brys a gyhoeddwyd gan Lywodraeth Cymru ynglŷn â’r Cynlluniau Taliad Sylfaenol a Glastir.

Yn unol â galwadau’r FUW, cyhoeddodd Gweinidog yr Amgylchedd, Ynni a Materion Gwledig, Lesley Griffiths heddiw (Ebrill 1) fod y dyddiad cau ar gyfer cyflwyno Ffurflenni Cais Sengl wedi’i ymestyn o fis, i’r 15fed o Fehefin.

COVID-19: Paratoi ar gyfer Covid-19

O ystyried nifer yr achosion o Covid-19 yn fyd-eang, mae'n bwysig bod pob busnes fferm yn barod am y posibilrwydd y bydd aelodau o'r teulu neu weithwyr y fferm yn dal y firws. Os fydd y gwaethaf yn digwydd, bydd y ffaith bod yna fesurau priodol ar waith yn help i leihau'r effaith ar eich busnes fferm. Mae sawl cynllun ar gael a allai fod o help i ddod o hyd i wirfoddolwyr i ymgymryd â gwaith y fferm os fydd rhywun o'r fferm yn mynd yn sâl ac mae'r rhain yn cael eu rhestru ar ddiwedd y ddogfen.

Bydd cytuno ar gynllun gweithredu cyn i rywun fynd yn sâl yn helpu i leddfu straen ac yn helpu'r busnes fferm i weithredu'n fwy effeithlon nes bod pethau'n dychwelyd i normal. Dylai'r cynllun gynnwys pwy fydd yn cymryd awenau’r busnes fferm a pha waith sydd angen blaenoriaeth.

Mae'r FUW yn darparu rhestr wirio er mwyn paratoi ar gyfer Covid-19 a thempled cynllun paratoi fferm i helpu i darfu cyn lleied â phosib ar fusnesau pe bai angen gwirfoddolwyr neu'r rhai sy'n llai cyfarwydd ag arfer cyfredol y fferm i weithio ar y fferm.

 

Rhestr Wirio Covid-19 FUW

1 Blaenoriaethu

Cyn i Covid-19 gael effaith ar y fferm, rhowch flaenoriaeth i’r gwaith sydd angen ei wneud. Rhestrwch yr hanfodion sydd angen eu gwneud yn nhrefn blaenoriaeth a, lle bo hynny'n briodol, diweddarwch y rhestr yn fisol i gynnwys newidiadau tymhorol mewn arferion y fferm. Gadewch waith sydd ddim yn hanfodol nes bod busnes y fferm nôl i normal. Efallai y bydd angen i chi feddwl faint o ddyddiau y bydd angen gwirfoddolwr neu gynorthwyydd i weithio ar y fferm a bydd hyn yn cynnwys ymgymryd â thasgau ailadroddus fel bwydo anifeiliaid.

2 Siaradwch

Trafodwch eich cynllun gydag eraill o fewn busnes y fferm. Gwnewch restr o gysylltiadau allweddol y bydd angen eu hysbysu os bydd yna achos o Covid-19. Dylai'r rhain gynnwys milfeddyg y fferm, contractwyr, cyflenwyr, cwmnïau nwy/trydan/olew, cyfrifydd y fferm, cneifwyr, ffrindiau a theulu. Gall eich swyddfa sir FUW hefyd ddarparu help a chymorth yn ystod yr amser hwn.

3. Helpwch y Cynorthwy-wyr

Mae'n bwysig bod cyfleusterau golchi dwylo a chitiau diheintio ar gael i wirfoddolwyr sy'n gweithio ar eich fferm. Meddyliwch am y gwaith bydd angen ei wneud, a dywedwch lle mae offer pwysig ar gyfer y gwaith megis cyfleusterau golchi dwylo, allweddi, tapiau, meddyginiaethau, diheintyddion, cemegau ac unrhyw eitemau eraill fydd cynorthwy-ydd fferm angen. Sicrhewch fod yr holl ddogfennau a gwybodaeth bwysig am y fferm ar gael yn hawdd. Dylai hyn gynnwys y rhestr o waith pwysig, eich cysylltiadau fferm, llyfr meddygaeth y fferm, cynllun iechyd y fuches neu'r ddiadell, rhestr o’r tir lle mae’r da byw ac ati.

 

 

Cynllun Paratoi Fferm Covid-19 FUW

 

Nodwch, cyn y gall gwirfoddolwr ymweld â'ch fferm, rhaid bod gennych Yswiriant Atebolrwydd Cyflogwr ac Yswiriant Atebolrwydd Cyhoeddus cyfredol a dilys. Cliciwch yma i gysylltu â'ch swyddfa Gwasanaethau Yswiriant FUW leol i sicrhau bod yr yswiriant cywir gyda chi.

 

 

Gwasanaeth Paru Sgiliau Lantra

Mae Gwasanaeth Paru Sgiliau Lantra yn cysylltu busnesau gyda darpar weithwyr. Cliciwch yma i weld y Gwasanaeth Paru Sgiliau ar gyfer Busnesau.

Cliciwch yma i weld y cwestiynau cyffredin ynglŷn â’r gwasanaeth.

 

Menter Mon a Conwy Cynhaliol

Mae gan raglen Menter Mon yn Ynys Môn a Gwynedd linell gymorth bwrpasol ar gyfer y rhai sydd angen cefnogaeth ymarferol ar y fferm yn ystod Covid-19. Dylai aelodau sydd am ddefnyddio’r gwasanaeth hwn ffonio 07739 948883 neu e-bostio Mae'r cyfeiriad e-bost hwn wedi'i warchod rhag robotiaid sbam. Rhaid i chi alluogi JavaScript i'w weld.

Bydd y rhaglen yn cysylltu â gwirfoddolwr sydd wedi cofrestru ar ei gronfa ddata. Bydd y gwirfoddolwr yn cysylltu â chi i gael mwy o wybodaeth ac arweiniad ar yr hyn sydd angen ei wneud. Fel rhan o'r rhaglen, gofynnwch am y gwaith mwyaf sylfaenol a phwysig YN UNIG gael ei wneud.

Mae’r gwasanaeth yma ar gael yng Nghonwy hefyd drwy - Conwy Cynhaliol. Am ragor o wybodaeth cysylltwch â Rhys Evans 01492 576671/07733 013 328 neu Mae'r cyfeiriad e-bost hwn wedi'i warchod rhag robotiaid sbam. Rhaid i chi alluogi JavaScript i'w weld.

 

 

Gwybodaeth bwysig i’n haelodau a chwsmeriaid

Ar hyn o bryd mae'r holl staff yn gweithio o bell, sy'n golygu bod ein tîm yn parhau gyda'r union un gwasanaeth ond, yn hytrach dros y ffôn/e-bost/skype neu ddulliau eraill o gyfathrebu o bell.

Dylai aelodau a chwsmeriaid barhau i gysylltu gyda ni yn yr un modd ag arfer, gellir cysylltu â’r staff trwy ddefnyddio’r rhifau ffôn arferol.  

Byddwn yn sicrhau bod safon ein gwasanaethau yn parhau. Caiff apwyntiadau SAF/IACS barhau fel yr arfer ond fe cant eu gwneud dros y ffôn. 

 

 

Linciau pwysig ynglŷn â'r Coronafeirws:

Cyn AS yn cymryd awenau Gwasanaethau Yswiriant FUW Ltd

Mae Gwasanaethau Yswiriant FUW Ltd (FUWIS) wedi penodi Guto Bebb fel ei Reolwr Gyfarwyddwr newydd.

FUW yn annog eu haelodau i wneud apwyntiad SAF 2020

Mae’r amser yna o’r flwyddyn wedi cyrraedd unwaith eto wrth i ni ddechrau meddwl am y Ffurflenni Cais Sengl (SAF). Mae ffenestr y cais yn agor ddydd Llun 2 Mawrth ac mae Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) yn atgoffa ei aelodau bod staff y sir yma i helpu ac yn barod i gymryd y straen wrth lenwi'r ffurflen.

Mae'r FUW yn darparu'r gwasanaeth hwn yn arbennig ar gyfer aelodau taledig fel rhan o'u pecyn aelodaeth, sydd wedi bod yn amhrisiadwy i filoedd o aelodau dros y blynyddoedd - gan arbed amser a phenbleth gwaith papur.

Ymrwymiad Aldi i roi hwb i Gig Eidion Cymru yn hwb enfawr i’r diwydiant

Mae’r newyddion bod un o archfarchnadoedd mwyaf Prydain, Aldi, wedi ymrwymo i stocio ystod newydd sbon o gynhyrchion Cig Eidion Cymru PGI ar draws dros 50 o siopau, yn cael ei ddisgrifio fel hwb mawr i'r diwydiant.

Wrth siarad ar ôl i’r cyhoeddiad swyddogol gael ei wneud yng Nghaerdydd (dydd Llun, 10 Chwefror) dywedodd dirprwy lywydd Undeb Amaethwyr Cymru, Ian Rickman: “Mae hwn yn gam i’r cyfeiriad cywir ac i’w groesawu. O ystyried yr ansicrwydd y mae ein ffermwyr yn ei wynebu ynghylch cytundebau masnach yn y dyfodol, mae cefnogi cyflenwyr lleol yn allweddol i sicrhau bod gennym ffermydd teuluol ffyniannus a chynaliadwy yma yng Nghymru.

FUW yn galaru'r aelod dawnus Evan R

Mae Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) yn galaru am Aelod Oes yr Undeb, Evan R Thomas, o Gaerfyrddin, sydd wedi’i ddisgrifio fel un o’r rhai mwyaf dawnus a deallus ers ffurfio’r FUW.

Wrth ymateb i’r newyddion dywedodd Llywydd FUW, Glyn Roberts: “Mae’r FUW wedi colli un o hoelion wyth ffermio.

“Rwy’n ystyried Mr Thomas, neu Evan R fel roedd pawb yn ei adnabod, fel yr aelod mwyaf dawnus, galluog a deallus ers ffurfio’r FUW yn ystod 1955. Roedd yn ddyn eithriadol a rhyfeddol. Yn llythrennol, rhoddodd ei fywyd i'r FUW ac i amaethyddiaeth yng Nghymru. Mae ei gyfraniad wedi bod yn eithriadol ac mi wasanaethodd ar nifer fawr iawn o bwyllgorau.”

Cyfarfod Cyffredinol Blynyddol Meirionnydd - rhaid i ffermio fanteisio ar y dyfodol yn gadarnhaol

Mae gan ffermio stori wych i’w hadrodd ac mae’n rhaid manteisio ar y dyfodol yn gadarnhaol, dyna oedd y neges allweddol yng nghyfarfod cyffredinol blynyddol cangen Sir Meirionnydd o Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) yn ddiweddar.

Roedd y digwyddiad, a gynhaliwyd yn Neuadd y Parc, ger y Bala ar ddydd Gwener Ionawr 31, yn canolbwyntio ar 'Cig Coch - yr 20 mlynedd nesaf' ac ar ôl diweddariad ar weithgaredd y sir dros y flwyddyn ddiwethaf, clywodd y gynulleidfa gan Dewi Williams o ladd-dy Cig Eryri yn Ffestiniog; Gwyn Howells - Hybu Cig Cymru; Wyn Williams - Dunbia; a Rhys Davies – Farmers Marts.

Ffermio yng Nghymru yw’r ateb i newid yn yr hinsawdd meddai FUW

Mae gan ffermio yng Nghymru ran fawr i’w chwarae wrth fynd i’r afael â’r argyfwng newid yn yr hinsawdd ac mae ffermwyr yn barod i wneud yn union hynny, meddai Undeb Amaethwyr Cymru.

Ond wrth gyfeirio at gasgliadau allweddol yr adroddiad ‘Defnydd Tir: Polisïau ar gyfer Sero-Net DU’ diweddaraf gan y Pwyllgor ar Newid Hinsawdd, rhybuddiodd Llywydd yr Undeb, Glyn Roberts, am beryglon canolbwyntio ar gynhyrchu da byw neu blannu coed yn amhriodol.

Undebau amaethyddol â’r ffermwyr Ifanc yn gwesteio hystings Etholiad Cyffredinol yng Ngogledd Orllewin Cymru

Mae’r ddwy Undeb Amaethyddol a’r Ffederasiynnau Ffermwyr Ifanc lleol wedi dod at eu gilydd yng Ngogledd Orllewin Cymru i sicrhau bod eu haelodaeth yn cael y cyfle i holi ymgeiswyr yn yr Etholiad Cyffredinol mewn cyfres o bedwar cyfarfod hystings yn yr ardal. 

Mae NFU Cymru, Mudiadau Sirol y Ffermwyr Ifanc, ac Undeb Amaethwyr Cymru wedi cyd-weithio i gynnal hystings etholiadol ar gyfer etholaethau Aberconwy, Arfon, Dwyfor Meirionnydd ac Ynys Môn, gan wahodd yr holl ymgeiswyr i fynychu.  

Mae’r digwyddiadau i gymryd lle yn y lleoliadau canlynol:

Arfon – Nos Fercher 27ain o Dachwedd 2109 am 7:30yh yn Neuadd Bentref Caeathro, Caeathro

Ynys Môn – Nos Fawrth 3ydd o Ragfyr 2019 am 5:30yh yng Nghartio Môn, Bodedern

Aberconwy – Nos Fercher y 4ydd o Ragfyr 2019 am 7:30yh yn Ystafell Elwy, Canolfan Glasdir, Llanrwst

Meirionnydd Dwyfor – Nos Iau y 5ed o Ragfyr 2019 am 7:30yh yng Nghlwb Peldroed Porthmadog

UAC yn annog siopwyr i gefnogi busnesau lleol y Nadolig hwn

Mae Undeb Amaethwyr Cymru yn annog siopwyr i wneud y siopa Nadolig yn lleol ac i gefnogi busnesau gwledig a lleol.

Dywedodd Llywydd UAC Glyn Roberts:  “Gyda’r Nadolig ar y trothwy, rwyf am eich annog chi i feddwl am brynu’r cinio Nadolig mawreddog ac anrhegion y teulu a chyfeillion gan fusnesau gwledig a lleol.

“Siaradwch gyda’r cigydd lleol am gig dros yr Ŵyl ac ewch i’r siop fferm leol i weld beth sydd gyda nhw i gynnig - Rwy'n addo y bydd y rhan fwyaf o'r cynhwysion sydd eu hangen arnoch ar gyfer y cinio Nadolig ar gael yn lleol.

“Mae yna hefyd lawer o siopau bach yn gwerthu crefft Cymreig ac anrhegion a gynlluniwyd yn lleol, ac wrth gwrs mae'r dewis ar gyfer anrhegion bwyd lleol yn helaeth. Mae'n werth cael golwg ar hyn. Bydd ein penderfyniadau bach siopa ni, yn eu tro, yn cael effaith fawr ar ein heconomi wledig.

"Bydd punt sy’n cael ei wario’n lleol yn mynd ymhellach na phunt sy’n cael ei wario mewn siop gadwyn ac mae'n cynnal ein heconomïau gwledig. Drwy gefnogi ein busnesau lleol, nid ydym yn chwyddo cyflog Prif Weithredwr er mwyn prynu cartref gwyliau arall, ond yn hytrach yn helpu mam a thad lleol i roi bwyd ar y bwrdd, mae teulu'n medru talu eu morgais, mae merch fach yn medru cael gwersi dawnsio ac mae bachgen bach yn medru cael crys ei hoff dîm."

Cyfarfod Blynyddol FUW Caernarfon i drafod dyfodol ffermio

Bydd Cyfarfod Cyffredinol Blynyddol Cangen Sir Gaernarfon o Undeb Amaethwyr Cymru yn cael ei gynnal yng Nghlwb Golff Caernarfon, ar nos Fercher 6 Tachwedd am 7.30 yr hwyr.

Prif bwnc y noson fydd Ffermio Cynaliadwy ac yn cyflwyno’r pwnc fydd Dr Prysor Williams o Brifysgol Bangor a Nia Williams o Gyfoeth Naturiol Cymru. Hefyd yn bresennol bydd Llywydd FUW, Glyn Roberts, a fydd yn rhoi diweddariad ar weithgaredd yr Undeb.

Dros £850 i elusen yn ‘Gwd Thing’

Roedd y cordyn bêls, cap stabal, rigger boots a mwstash allan gyda ffermwyr Sir Benfro wrth i'r Welsh Whisperer ddod i Faenclochog ar gyfer cyngerdd elusennol arbennig.

Trefnwyd y noson gan gangen Sir Benfro o Undeb Amaethwyr Cymru er mwyn codi arian ar gyfer dwy elusen leol anhygoel, The DPJ Foundation, a Farms For City Children yn Nhŷ Ddewi.

Anrhydeddu Dirprwy Lywydd FUW gyda Gwobr FUW – Cymdeithas Sioe Amaethyddol a Helwyr y Siroedd Unedig

Mae Dirprwy Lywydd newydd Undeb Amaethwyr Cymru, Ian Rickman, wedi cael ei gydnabod am ei wasanaethau i amaethyddiaeth yng Nghaerfyrddin gyda Gwobr Undeb Amaethwyr Cymru – Cymdeithas Sioe Amaethyddol a Helwyr y Siroedd Unedig.

Mae wedi bod yn aelod gweithgar o’r undeb am fwy nag 20 mlynedd ac roedd yn gadeirydd sir Caerfyrddin rhwng 2010 a 2012. Bu hefyd yn gadeirydd y Pwyllgor Tir Uchel a Thir Ymylol am bedair blynedd.  Yn 2017, etholwyd Ian yn Is-lywydd FUW ac yn Ddirprwy Lywydd yn 2019.

Hyrwyddwr llaeth o Fro Morgannwg wedi'i anrhydeddu gan FUW am ei gwasanaethau i amaethyddiaeth

Bob blwyddyn mae Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) yn cydnabod unigolyn sydd wedi gwneud cyfraniad rhagorol tuag at ddatblygiad y diwydiant llaeth ac sydd wedi dod yn rhan hanfodol o’r diwydiant llaeth yng Nghymru.

Eleni, mae’r Undeb yn falch o anrhydeddu Abi Reader, ffarmwraig llaeth o Fro Morgannwg, gyda’r Wobr ‘Gwasanaeth Rhagorol i Ddiwydiant Llaeth Cymru’.

Yn ffermio ochr yn ochr â’i thad a'i hewythr, mae Abi yn bartner yn y busnes teuluol ym Mro Morgannwg. Mae'r fferm yn un cymysg a'r brif fenter yw'r fuches laeth.

Llywydd FUW yn amlinellu pryderon allweddol y sector llaeth cyn Sioe Laeth Cymru

Amlinellodd Llywydd Undeb Amaethwyr Cymru (FUW), Glyn Roberts, bryderon allweddol sy’n wynebu’r sector llaeth cyn y Sioe Laeth Cymru flynyddol mewn digwyddiad arbennig a gynhaliwyd ym Marchnad Da Byw Caerfyrddin (dydd Llun, 28 Hydref, 2019).

Mewn araith yn annerch y diwydiant, rhoddodd Glyn Roberts ffocws cryf ar enw da'r diwydiant, Brexit a TB.

“Mae'r diwydiant llaeth yn parhau yng nghanol sylw negyddol y cyhoedd gydag amrywiol o sefydliadau hawliau fegan ac anifeiliaid yn mynegi teimladau gwrth-ffermio. 

COVID-19 - Gwybodaeth Bwysig i’n haelodau a chwsmeriaid

Yn dilyn gwasgariad y Coronafeirws (COVID-19), rydym wedi penderfynu amddiffyn aelodau, cwsmeriaid a chyd-aelodau staff trwy gau pob swyddfa FUW. 

Bydd pob aelod o staff yn gweithio oddi ar ein safleoedd am y dyfodol rhagweladwy, golygir y bydd ein timau yn parhau i gynnig yr holl wasanaethau dros ffon/e-bost/skype neu ffyrdd eraill o gyfathrebu o bell. 

Dylai aelodau a chwsmeriaid barhau i gysylltu gyda ni yn yr un modd ag arfer, gellir cysylltu â’r staff trwy ddefnyddio’r rhifau ffôn arferol.  

Byddwn yn sicrhau bod safon ein gwasanaethau yn parhau. Caiff apwyntiadau SAF/IACS barhau fel yr arfer ond fe cant eu gwneud dros y ffôn. 

Gweler manylion cyswllt eich swyddfa leol yma: https://fuw.org.uk/cy/cysylltwch

 

Linciau pwysig ynglŷn â'r Coronafeirws:

 

Mae Hwb TB wedi paratoi rhestr o gwestiynnau a ofynnir yn aml parthed sut caiff prosesau TB eu heffeihtio gan y feirws: https://tbhub.co.uk/statutory-tb-testing-of-cattle-in-gb-during-the-covid-19-pandemic/

Tractor Coch (Red Tractor) dwieddariad yma: https://assurance.redtractor.org.uk/contentfiles/Farmers-7085.pdf?_=637206600290507095

Cymdeithas Arwerthwyr Da-byw - 25/03/2020: https://www.laa.co.uk/news/3989/coronavirus-covid-19-guidance-to-members-and-farmers/

Busnes Cymru (sy’n cynnwys gwybdooaeth am gefnogaeth i fusnesau oherwydd y Coronafeirws): https://businesswales.gov.wales/cy/cyngor-coronafeirws

Cynllun benthyg Coronafeirws oherwydd ymyriad i fusnes ar gael trwy fenthycwyr sy'n cymryd rhan: https://www.british-business-bank.co.uk/ourpartners/coronavirus-business-interruption-loan-scheme-cbils/  
 
Canllawiau Cymdeithas Genedlaethol y Contractwyr Amaethyddol (NAAC) ar Coronafeirws: https://www.naac.co.uk/coronavirus-guidance-issued-to-contractors/
 
Gwasanaethau Cofnodi Llaeth Cenedlaethol 24/03/2020: https://www.nmr.co.uk/about-us/coronavirus