Selogion llaeth yn ymweld â chynhyrchydd caws eiconig o Gymru

Mae criw o selogion llaeth Undeb Amaethwyr Cymru wedi bod yn ymweld â’r cynhyrchydd caws Cymreig eiconig Caws Teifi yng nghanol Ceredigion.

Ym 1982, daeth cyd-sylfaenwyr y cwmni i Gymru o’r Iseldiroedd gyda breuddwydion am ffermio organig. Buan iawn aethon nhw ati i adfywio'r traddodiad coll o ddefnyddio llaeth amrwd a chynhwysion lleol i wneud caws crefftwrol o ansawdd uchel. Maent wedi parhau i fod ar flaen y gad o wneud caws crefftwrol byth ers hynny.

Trafodaeth brwd ar ddiogelwch ffermydd a'r amgylchedd yn ystod ymweliad fferm Meirionnydd

Roedd pwysigrwydd cadw'n ddiogel ar y fferm a manteision cynhyrchu bwyd gyda'r amgylchedd mewn golwg, yn bynciau llosg ar agenda ymweliad fferm ddiweddar ym Meirionnydd.

Cynhaliwyd y digwyddiad ar fferm bîff a defaid cadeirydd sir FUW Meirionnydd, Sion Ifans, a'i wraig Gwawr. Mae'r cwpl yn ffermio ym Mhrynuchaf, Llanymawddwy.

Mae'r fferm yn ymestyn i 370 hectar, y mwyafrif ohono yn dir mynyddig, ac yn fferm fynydd nodweddiadol Meirionnydd.

Pryderon Cymru ynghylch effaith cytundeb ‘newydd’ UE-DU yn ddigyfnewid meddai FUW

Dywed Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) nad yw'r cytundeb tynnu'n ôl drafft a'r datganiad gwleidyddol y cytunwyd arno rhwng yr UE a'r DU yn gwneud dim i dawelu pryderon sy'n bresennol yng nghytundeb gwreiddiol Theresa May, o ystyried nad yw'n cynnwys 'unrhyw newidiadau na gwelliannau sylweddol i Gymru' ac y bydd yn gosod y DU y tu allan i'r Farchnad Sengl.

Angen egluro penderfyniad Tomlinson i roi'r gorau i gasglu llaeth ar frys

Mae Undeb Amaethwyr Cymru eisiau i Tomlinson’s Dairies egluro ar frys y rhesymau y tu ôl i’w penderfyniad i gau a gwrthod llaeth.

Daeth y penderfyniad sydyn hwn i rym bron yn syth ac mae wedi gadael llawer o gynhyrchwyr llaeth yng Nghymru yn sgrialu i ddod o hyd i brosesydd arall i’w llaeth.

Cofiwch nid yw da byw ac anifeiliaid anwes yn hoffi Tachwedd 5ed

Gyda noson tân gwyllt ar y gorwel, mae Undeb Amaethwyr Cymru yn annog pobl i gofio bod tân gwyllt a llusernau awyr yn codi ofn ar dda byw ac anifeiliaid anwes ac yn atgoffa am beryglon coelcerthi hefyd.

“Gofynnwn i bobl gofio’r cod diogelwch tân gwyllt bob amser, yn enwedig dros gyfnod tân gwyllt a chalan gaeaf er mwyn lleihau’r perygl i dda byw, anifeiliaid anwes a phobl,” dywedodd Is Lywydd FUW Brian Bowen.

"Mae amser hyn o'r flwyddyn yn llawn peryglon ar gyfer anifeiliaid a phlant - felly peidiwch â gadael i esgeulustod ac anwybodaeth arwain at sefyllfa drychinebus," ychwanegodd Mr Bowen.

Yn gyffredinol, nid yw anifeiliaid yn hoffi sŵn tân gwyllt ac mae modd iddynt ddychryn yn ystodyr adeg hyn o'r flwyddyn. Felly, mae FUW yn annog pobl i fod yn ystyriol a pheidio â'u tanio’n agos at dda byw.

"Mae hefyd yn syniad da sicrhau bod eich anifeiliaid anwes wedi cael eu microsglodio gan filfeddyg a bod y manylion ar y sglodion yn gywir cyn noson tân gwyllt, rhag ofn iddynt fynd ar goll," meddai Brian Bowen.

Mae FUW yn awgrymu bod pobl yn ymweld ag arddangosfa swyddogol, ond os ydych chi'n cael arddangosfa gartref, gwnewch yn siŵr eich bod yn dilyn y cod tân gwyllt bob amser i leihau'r straen ar anifeiliaid y fferm a phlant.

Ffermwr llaeth o Sir Benfro wedi'i benodi'n Is-lywydd newydd FUW

Mae ffermwr llaeth o Sir Benfro, Dai Miles, wedi’i ethol yn Is-lywydd newydd Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) yng nghyfarfod Prif Gyngor yr FUW yn Aberystwyth (dydd Mercher, 16 Hydref).

Mae Dai wedi bod yn gadeirydd pwyllgor llaeth a chynnyrch llaeth yr FUW ers 2017 ac mae hefyd yn un o 4 cyfarwyddwr sefydlu Calon Wen, cwmni cydweithredol llaeth organig sydd nid yn unig yn gwerthu llaeth yr aelodau i broseswyr ond sydd wedi creu ei brand ei hun o gynnyrch llaeth sydd ar gael trwy'r holl brif fanwerthwyr yng Nghymru a'r DU gyfan trwy ddosbarthwyr.

Ffermwr defaid o Sir Gaerfyrddin wedi'i ethol yn Ddirprwy Lywydd FUW

Mae ffermwr defaid o Sir Gaerfyrddin a chyn Is-lywydd Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) Ian Rickman, wedi cael ei ethol yn Ddirprwy Lywydd newydd yr FUW mewn cyfarfod o’r Prif Gyngor yn Aberystwyth (dydd Mercher, 16 Hydref).

Mae wedi bod yn aelod gweithgar o’r undeb am fwy nag 20 mlynedd ac roedd yn gadeirydd sir Caerfyrddin rhwng 2010 a 2012. Bu hefyd yn gadeirydd y Pwyllgor Tir Uchel a Thir Ymylol am bedair blynedd.  Yn 2017, etholwyd Ian yn Is-lywydd FUW.

Ffermwr bîff a defaid o Sir Benfro yn sefyll lawr fel Dirprwy Lywydd FUW

Mae ffermwr bîff a defaid blaenllaw o Sir Benfro, Brian Thomas, sydd wedi gwasanaethu Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) ers dros ddau ddegawd, wedi sefyll lawr fel Dirprwy Lywydd yr Undeb.

Mae Brian yn gyn-gadeirydd FUW Sir Benfro ac wedi eistedd ar bwyllgor tenantiaid canolog FUW.

Cafodd ei ethol yn aelod De Cymru o'r pwyllgor cyllid a threfn ganolog yn 2011, yn Is-lywydd FUW yn 2013 ac yn Ddirprwy Lywydd yn 2015.

Methiant Llywodraeth y DU i godi cyfraddau tariff ar gyfer cynhyrchion fferm allweddol yn niweidiol meddai FUW

Mae Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) wedi disgrifio methiant Llywodraeth y DU i gynyddu'r cyfraddau tariff a fyddai'n berthnasol i fewnforio cynhyrchion amaethyddol o weddill y byd pe bai yna Brexit heb gytundeb yn digwydd yn niweidiol o ran sefyllfa negodi'r DU ac yn fethiant pellach i amddiffyn ffermwyr Cymru a'r DU rhag mewnforion o ansawdd isel.

Mae cyfraddau tariff diwygiedig a gyhoeddwyd gan y llywodraeth ddydd Llun (Hydref 7) yn cyflwyno tri newid penodol sy'n effeithio ar HGVs, bioethanol a dillad, ond maent yn gadael y mwyafrif o dariffau a fyddai'n berthnasol ar fwyd allweddol ar sero neu ffracsiwn o'r rhai a fyddai'n berthnasol i'n hallforion ni i'r cyfandir pe bai Brexit heb gytundeb yn digwydd.

Stopio prosesu cig eidion yn Llanidloes yn ergyd arall i'r diwydiant, meddai FUW

Mae stopio prosesu cig eidion yn Llanidloes wedi cael ei ddisgrifio fel ergyd arall i’r diwydiant gan Undeb Amaethwyr Cymru (FUW).

Wrth siarad o’i fferm yng Ngogledd Cymru, dywedodd Llywydd FUW, Glyn Roberts: “Rydyn ni’n deall yn llwyr resymau economaidd Randall Parker Foods dros stopio prosesu cig eidion ar y safle yn Llanidloes. Fodd bynnag, mae'n newyddion drwg i'n ffermwyr.

Mae ein ffermwyr defaid yn gwneud mwy na bwydo’r genedl yn unig

Mae Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) yn annog y rhai sydd eisiau helpu’r amgylchedd a byw bywyd mwy cynaliadwy, heb blastig, i ddefnyddio gwlân.

Wrth siarad cyn Wythnos Wlân 2019 (07 - 20 Hydref), sydd â’r nod o dynnu sylw at rinweddau perfformiad naturiol gwlân a buddion ecolegol, dywedodd Is-lywydd FUW Ian Rickman: “Bob blwyddyn mae ein defaid yn cynhyrchu cnu newydd a byddant yn gwneud hynny cyhyd a bydd yna borfa iddynt bori arno, gan wneud gwlân yn ffynhonnell ffibr adnewyddadwy rhagorol.

“Mae hynny'n arbennig o wir o'i gymharu â ffibrau synthetig, sydd angen olew a phurfeydd ac sy'n adnodd anadnewyddadwy ar gyfer cynhyrchu ffibr o waith dyn."

Ychwanegodd Ian fod ffermwyr defaid yn gweithio i ddiogelu'r amgylchedd a gwella effeithlonrwydd cynhyrchu da byw. Mae'r defnydd o adnoddau naturiol a'r gostyngiadau sy'n ofynnol wrth ddefnyddio tanwydd ffosil meddai, yn golygu y bydd yn rhaid i ddefnyddwyr edrych ar eu dewisiadau tymor hir.

“Rydyn ni'n bwydo'r genedl gyda chig oen cynaliadwy sy'n derbyn gofal da ac yn cymryd ein cyfrifoldeb i ofalu am yr amgylchedd o ddifrif. Rydym yn rhannu pryderon am lygredd plastig a micro-ffibr yn ein moroedd a'n pridd, yn ogystal â llygredd o danwydd ffosil.

“Mae ffabrigau fel polyester, neilon, acrylig, a ffibrau synthetig eraill i gyd yn fathau o blastig ac yn cyfrannu tua 60 y cant o'r deunydd sy'n ffurfio ein dillad ledled y byd.

Bob 40 eiliad

Gyda Diwrnod Iechyd Meddwl y Byd ar y trothwy (Iau, 10 Hydref) mae Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) yn atgoffa ffermwyr bod help ar gael iddynt os ydynt yn dioddef o broblemau iechyd meddwl, neu yn teimlo'n hunanladdol.

Trefnir Diwrnod Iechyd Meddwl y Byd gan Ffederasiwn Iechyd Meddwl y Byd ac mae Diwrnod eleni yn cael ei gefnogi gan Sefydliad Iechyd y Byd, y Gymdeithas Ryngwladol ar gyfer Atal Hunanladdiad, ac United for Global Mental Health.

Mae bron 800,000 o bobl yn marw oherwydd hunanladdiad bob blwyddyn, sef un person bob 40 eiliad. Yn wir, mae’n ymddangos ar gyfer pob person sy’n marw oherwydd hunanladdiad, gall fod 20 o bobl eraill yn ceisio cymryd eu bywyd.

Wrth siarad o’i fferm yng Ngogledd Cymru, dywedodd Llywydd FUW, Glyn Roberts: “Mae’n gyfnod anodd i bawb ar hyn o bryd. Mae llawer o ffermwyr a’r rhai sy’n byw mewn cymunedau gwledig yn aml yn gweithio ar ben eu hunain am y rhan fwyaf o’r dydd neu’n teimlo’n ynysig. Mae cymaint o ansicrwydd, straen a phryderon, gan roi pwysau arnom nes ein bod yn methu ymdopi rhagor.

“Er ein bod ni’n annog y rhai sydd ddim yn teimlo’n iawn i siarad a gofyn am help, weithiau maent yn teimlo na allan nhw wneud hynny. Weithiau, y peth olaf maent am wneud yw siarad am y pethau sy'n eu gwneud nhw i deimlo'r ffordd maent yn teimlo.

“Dyna pam ei bod yn bwysig ein bod yn dod at ein gilydd fel cymuned, teulu a ffrindiau. Mae hunanladdiadau ac ymdrechion hunanladdiad yn effeithio ar bob un ohonom mewn rhyw ffordd. Ond gellir ei atal.

Gweinidog Brexit Cymru yn clywed mae ‘Ffermio yw’r ateb i newid yn yr hinsawdd a’r argyfwng bwyd’

Mae ffermwyr eisiau cynhyrchu bwyd cynaliadwy a gofalu am yr amgylchedd, dyna oedd neges y ffermwr da byw 3ydd genhedlaeth Hywel Davies pan gyfarfu â Gweinidog Brexit Cymru, Jeremy Miles AC.

Mae Hywel Davies yn ffermio Fferm Perthigwion, Rhydfro, Pontardawe, Abertawe, sydd wedi bod yn y teulu ers 1952, ac mi ddangosodd sut y gall, ac mae cynhyrchu bwyd a gofalu am yr amgylchedd yn mynd llaw yn llaw.

Mae'n berchen ar 250 erw ac yn rhentu 130 erw, gan gadw tua 1000 o ddefaid, 42 o fuchod â lloi ynghyd â magu tua 35 o hyrddod y flwyddyn er mwyn eu gwerthu. Mae gan y fferm hefyd hawliau i bori dau dir comin ac mae'n rhan o Gynllun Glastir Uwch.

Cynnig newydd Brexit yn parhau i anwybyddu Cymru meddai FUW

Mae Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) yn dweud y byddai cynigion newydd Llywodraeth y DU i ddatrys cyfyngder Gogledd Iwerddon yn parhau i anwybyddu ffermwyr Cymru a Chymru - hyd yn oed pe bai’r UE yn derbyn y cynnig.

Dywedodd Llywydd FUW, Glyn Roberts: “Hyd yn oed os yw’r UE yn derbyn y cynnig er gwaethaf cytundeb Dydd Gwener y Groglith, nid yw’n gwneud unrhyw wahaniaeth i’r gwir bryderon ynghylch yr effaith ar amaethyddiaeth Cymru ac economi Cymru.”

Cytundeb Brexit 'Anghofiedig' yw'r opsiwn gorau o hyd i gefn gwlad Cymru meddai FUW

Mae Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) wedi dweud wrth gynhadledd ar ddyfodol cefn gwlad Cymru, ni ddylid anghofio'r opsiwn o adael yr UE wrth barhau o fewn y farchnad sengl a'r undeb tollau, a dyma'r ffordd orau i barchu canlyniad y refferendwm ac atal difrod i'n heconomi a'n cymunedau gwledig.

Wrth annerch digwyddiad Cymunedau Gwledig Cynaliadwy ar ôl 2020 Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru, dywedodd Llywydd FUW, Glyn Roberts:

“Dywedir wrthym fod cytundeb ar y bwrdd - cytundeb Brexit Theresa May - a bod gennym ddewis rhwng hyn, cytundeb newydd os daw un, a Brexit heb gytundeb.

FUW yn bygwth achos cyfreithiol os yw ffiniau'n caniatáu mewnforion di-dariff trwy’r 'drws cefn'

Dywed Undeb Amaethwyr Cymru (FUW) ei bod yn barod i herio unrhyw fethiannau gan Lywodraeth y DU i orfodi rheolaethau tollau yn iawn mewn ffordd sy'n caniatáu mewnforion di-dariff trwy’r 'drws cefn' ar ôl Brexit, ac yn gwneud hynny trwy'r llysoedd os bydd angen.

Wrth siarad ar ôl cyfarfod diwydiant yn Llanfair ym Muallt a gynhaliwyd i drafod y dirywiad niweidiol ym mhrisiau gwartheg, dywedodd llywydd FUW, Glyn Roberts: “Ers i gyfraddau tariff mewnforio drafft a’r cynnig i ganiatáu mewnforion di-dariff o Weriniaeth Iwerddon i Ogledd Iwerddon gael eu cyhoeddi ym Mawrth, rydym wedi ysgrifennu dro ar ôl tro at Ysgrifenyddion y Wladwriaeth yn tanlinellu'r difrod y byddai'r cyfraddau isel hynny yn ei achosi i amaethyddiaeth yng Nghymru, yn ogystal â chodi pryderon mewn nifer o gyfarfodydd.

COVID-19 - Gwybodaeth Bwysig i’n haelodau a chwsmeriaid

Yn dilyn gwasgariad y Coronafeirws (COVID-19), rydym wedi penderfynu amddiffyn aelodau, cwsmeriaid a chyd-aelodau staff trwy gau pob swyddfa FUW. 

Bydd pob aelod o staff yn gweithio oddi ar ein safleoedd am y dyfodol rhagweladwy, golygir y bydd ein timau yn parhau i gynnig yr holl wasanaethau dros ffon/e-bost/skype neu ffyrdd eraill o gyfathrebu o bell. 

Dylai aelodau a chwsmeriaid barhau i gysylltu gyda ni yn yr un modd ag arfer, gellir cysylltu â’r staff trwy ddefnyddio’r rhifau ffôn arferol.  

Byddwn yn sicrhau bod safon ein gwasanaethau yn parhau. Caiff apwyntiadau SAF/IACS barhau fel yr arfer ond fe cant eu gwneud dros y ffôn. 

Gweler manylion cyswllt eich swyddfa leol yma: https://fuw.org.uk/cy/cysylltwch

 

Linciau pwysig ynglŷn â'r Coronafeirws:

 

Mae Hwb TB wedi paratoi rhestr o gwestiynnau a ofynnir yn aml parthed sut caiff prosesau TB eu heffeihtio gan y feirws: https://tbhub.co.uk/statutory-tb-testing-of-cattle-in-gb-during-the-covid-19-pandemic/

Tractor Coch (Red Tractor) dwieddariad yma: https://assurance.redtractor.org.uk/contentfiles/Farmers-7085.pdf?_=637206600290507095

Cymdeithas Arwerthwyr Da-byw - 25/03/2020: https://www.laa.co.uk/news/3989/coronavirus-covid-19-guidance-to-members-and-farmers/

Busnes Cymru (sy’n cynnwys gwybdooaeth am gefnogaeth i fusnesau oherwydd y Coronafeirws): https://businesswales.gov.wales/cy/cyngor-coronafeirws

Cynllun benthyg Coronafeirws oherwydd ymyriad i fusnes ar gael trwy fenthycwyr sy'n cymryd rhan: https://www.british-business-bank.co.uk/ourpartners/coronavirus-business-interruption-loan-scheme-cbils/  
 
Canllawiau Cymdeithas Genedlaethol y Contractwyr Amaethyddol (NAAC) ar Coronafeirws: https://www.naac.co.uk/coronavirus-guidance-issued-to-contractors/
 
Gwasanaethau Cofnodi Llaeth Cenedlaethol 24/03/2020: https://www.nmr.co.uk/about-us/coronavirus