Cig oen Cymreig ar ei orau

Tra bod y mwyafrif o ffermwyr yn gweld eu swyddogaeth fel magu a pharatoi stoc o safon uchaf ar gyfer y farchnad fyw neu yn uniongyrchol i’r lladd-dy, mae Sion Ifans, Cadeirydd UAC Sir Feirionnydd yn gweld cyfrifoldeb ehangach yn y gadwyn gyflenwi o’r ‘giât i’r plât’,  ac wedi dangos mor bwysig yw cyfathrebu gyda’i gwsmeriaid.

Mae’r cefndir yn deillio o sgwrs a gafodd gyda pherchennog Canolfan Arddio a Siop Camlan yn lleol yn Ninas Mawddwy, ger Machynlleth. Pan ofynnodd Sion paham nad oedd modd gwerthu cig oen lleol yn y siop, yr ateb a gafodd oedd bod yn anodd dod o hyd iddo. Yn gwbl nodweddiadol o Sion, a gyda’i frwdfrydedd a’i ddiddordeb, penderfynodd wneud rhywbeth am y sefyllfa ac ymateb yn bositif.

Trefnodd i gael ei ŵyn ei hun o Fferm Brynuchaf wedi eu cludo i ladd-dy Randall Parker yn Llanidloes, ac yna eu torri gan y cigydd Marcus Williams, eto yn lleol yn Llanidloes. Penderfynwyd ar y telerau, a chychwynnodd y fenter ym mis Ebrill 2019. Buan y datblygodd i fod yn cyflenwi 2 oen yr wythnos i’r siop, ac erbyn hyn mae’n cyflenwi 3 oen yr wythnos yn weddol rheolaidd.

Y chwiban olaf

gan Angharad Evans, Golygydd y Gymraeg

Ar ddechrau blwyddyn newydd, nid wyf yn mynd i’ch cyfarch gyda’r Blwyddyn Newydd Dda traddodiadol, ond yn hytrach rwyf am ddymuno Blwyddyn Newydd Well i chi, ac ar ôl 2020, mae’r gair gwell yn fwy pwysig nag erioed. Gobeithio bydd 2021 yn llawn iechyd, gobaith, llwyddiant a hapusrwydd i ni gyd.

Rydym wedi bod yn byw yng nghysgod Brexit ers blynyddoedd bellach, ac er yr holl ansicrwydd, mae cylchdro amaethyddiaeth yn gorfod parhau gyda’r tymor wyna ar y gorwel i nifer ohonom. Ond nid yw sialensiau ac ansicrwydd Brexit yn mynd i atal un ffermwr newydd o Sir Gaerfyrddin rhag arallgyfeirio i’r diwydiant amaethyddol.

Rydym mwy cyfarwydd a gweld Nigel Owens ar gae rygbi na chae fferm, ond ar ôl cadarnhau ei fod am ymddeol o’i yrfa fel dyfarnwr proffesiynol, a hynny wedi 100 gêm prawf, mae bellach am gyfnewid yr esgidiau rygbi am y welingtons.

“Dy’n nhw byth yn gwrando arnon ni”

gan Angharad Evans, Golygydd y Gymraeg

65 mlwydd oed - dyna i chi 65 mlynedd, 23725 diwrnod, 569400 awr a 2,049,840,000 eiliad o Undeb Amaethwyr Cymru - ie Pen-blwydd Hapus iawn i ni!

Rydym ynghanol cyfnod dathlu pen-blwydd yr Undeb yn 65 mlwydd oed, ond a wyddoch chi mae sgwrs mewn Riley 3.5 litr ar hyd yr A40 o Lundain nôl am Sir Gaerfyrddin yw dechrau’r hanes?

Roedd teithwyr y Riley, Ivor T Davies (Cadeirydd Pwyllgor Gwaith Sirol yr NFU Sir Gaerfyrddin) a JB Evans (Ysgrifennydd Sirol yr NFU Sir Gaerfyrddin) yn teimlo bod nhw wedi gwastraffu diwrnod, a hwnnw’n un hir gan fod neb yng nghyfarfod Cyngor yr NFU yn y pencadlys yn Sgwâr Bedford yn gwrando ar lais ffermwyr Cymru. Yn ystod y daith honno, penderfynodd y ddau wneud safiad a fyddai’n newid dyfodol ffermwyr yng Nghymru am byth.

Mae’r allwedd am ddyfodol ffyniannus a chynaliadwy yn nwylo Undeb Amaethwyr Cymru

Rydym ynghanol dathliadau pen-blwydd Undeb Amaethwyr Cymru yn 65 mlwydd oed, carreg filltir bwysig yn ein hanes. Pwy well i nodi’r achlysur hyn na’n Llywydd Mr Glyn Roberts

Wel.... lle mae’r pum mlynedd diwethaf ma wedi mynd?? Dwi’n cofio fel ddoe fy araith ddathliad trigain mlynedd yr Undeb yng Nghaerfyrddin. Yn fy araith y noson honno mi ddefnyddiais long fel cymhariaeth o bwysigrwydd strwythur i’r Undeb er mwyn gwasanaethu’r aelodau. Pum mlynedd yn ddiweddarach ac mae fy ngwallt wedi gwynnu’n arw! Ni feddyliais ar y pryd beth oedd ar y gorwel i’r diwydiant.

Doedd dim sôn y noson honno am…

  • Brexit,
  • Covid-19,
  • newid strwythur ariannu’r diwydiant,
  • mesur y farchnad fewnol,
  • yr anghydfod sy’n deillio o’r mesur amaeth, a’r posibiliadau na fydd safon bwyd sy’n cael ei fewnforio o’r un safon a beth sy’n cael ei gynhyrchu yn y wlad yma.

I ni fel pobl mae cyrraedd 65 mlynedd yn arwydd o arafu lawr.....ond ga i ddweud wrthoch chi..does fiw i Undeb Amaethwyr Cymru arafu i lawr o gwbl.

Mi ydw i’n grediniol fod angen Undeb Amaethwyr Cymru yn awr - yn fwy nag erioed - os ydym am ddiwallu anghenion amaethwyr Cymru. Cofiwch mai lles amaethwyr Cymru yw ein hunig nod ni.

Peidiwch byth a gadael i ni anghofio’r ymdrech, dyfalbarhad a dewder yr arloeswyr cynnar.

Rhaid peidio gwyro oddi wrth eu dymuniadau, eu dyheadau ac wrth gwrs - yr egwyddor o Undeb annibynnol i Gymru.

Mae gweledigaeth y sylfaenwyr dal yn fyw - i roi llais cryf ac annibynnol i ffermwyr Cymru

gan Elin Jones AS

Mae’n siŵr nad oes llawer o wleidyddion yn medru dweud fod eu magwraeth wleidyddol wedi ei wreiddio ar hanesion sefydlu a blynyddoedd cynnar Undeb Amaethwyr Cymru. Ond mae hynny’n wir yn fy achos i. Bydd rhai o ddarllenwyr Y Tir yn gwybod i mi ysgrifennu yn y gorffennol am fy Wncwl Jac, J.B. Evans Llanybydder. Wncwl Jac oedd Ysgrifennydd Cyffredinol cyntaf yr Undeb ac yn un o’r ffigurau allweddol adawodd yr NFU 65 mlynedd yn ôl a chreu Undeb Amaethwyr Cymru.

Roedd ef yn swyddog cyflogedig gyda’r NFU ac yn gweithio yn Shir Gâr gyda’r ffermwyr tenant yn nyffryn Tywi uchaf oedd yn wynebu colli eu ffermydd i bryniant gorfodol gan y Comisiwn Coedwigaeth ar ddechrau 50au y ganrif ddiwethaf. Yng ngeiriau Gwenallt yn ei gerdd enwog Rhydcymerau, brwydr Wncwl Jac a’r Undeb bryd hynny oedd i wrthwynebu:

“Coed lle bu cymdogaeth/Fforest lle bu ffermydd”

COVID-19 - Gwybodaeth Bwysig i’n haelodau a chwsmeriaid

Yn dilyn gwasgariad y Coronafeirws (COVID-19), rydym wedi penderfynu amddiffyn aelodau, cwsmeriaid a chyd-aelodau staff trwy gau pob swyddfa FUW. 

Bydd pob aelod o staff yn gweithio oddi ar ein safleoedd am y dyfodol rhagweladwy, golygir y bydd ein timau yn parhau i gynnig yr holl wasanaethau dros ffon/e-bost/skype neu ffyrdd eraill o gyfathrebu o bell. 

Dylai aelodau a chwsmeriaid barhau i gysylltu gyda ni yn yr un modd ag arfer, gellir cysylltu â’r staff trwy ddefnyddio’r rhifau ffôn arferol.  

Byddwn yn sicrhau bod safon ein gwasanaethau yn parhau. Caiff apwyntiadau SAF/IACS barhau fel yr arfer ond fe cant eu gwneud dros y ffôn. 

Gweler manylion cyswllt eich swyddfa leol yma: https://fuw.org.uk/cy/cysylltwch

 

Linciau pwysig ynglŷn â'r Coronafeirws:

 

Mae Hwb TB wedi paratoi rhestr o gwestiynnau a ofynnir yn aml parthed sut caiff prosesau TB eu heffeihtio gan y feirws: https://tbhub.co.uk/statutory-tb-testing-of-cattle-in-gb-during-the-covid-19-pandemic/

Tractor Coch (Red Tractor) dwieddariad yma: https://assurance.redtractor.org.uk/contentfiles/Farmers-7085.pdf?_=637206600290507095

Cymdeithas Arwerthwyr Da-byw - 25/03/2020: https://www.laa.co.uk/news/3989/coronavirus-covid-19-guidance-to-members-and-farmers/

Busnes Cymru (sy’n cynnwys gwybdooaeth am gefnogaeth i fusnesau oherwydd y Coronafeirws): https://businesswales.gov.wales/cy/cyngor-coronafeirws

Cynllun benthyg Coronafeirws oherwydd ymyriad i fusnes ar gael trwy fenthycwyr sy'n cymryd rhan: https://www.british-business-bank.co.uk/ourpartners/coronavirus-business-interruption-loan-scheme-cbils/  
 
Canllawiau Cymdeithas Genedlaethol y Contractwyr Amaethyddol (NAAC) ar Coronafeirws: https://www.naac.co.uk/coronavirus-guidance-issued-to-contractors/
 
Gwasanaethau Cofnodi Llaeth Cenedlaethol 24/03/2020: https://www.nmr.co.uk/about-us/coronavirus